Manifesto
Mannréttindi og einstaklingurinn
Ákvörðunarfrelsi einstaklingsins skal ávallt vera heilagt. Enginn skal hafa það vald, nokkru sinni, að geta stjórnað lífi annarra, tekið líf annarra né skipt sér af lífi annarra með þvingunum, hótunum, ofbeldi, lögboðum eða öðrum stjórnvaldsákvörðunum. Frelsi einstaklingsins nær aðeins að frelsi náunga hans en á að vera að öðru leiti takmarkalaust.
Stjórnvald skal aldrei skerða ákvörðunarrétt einstaklinga um eigið líf. Réttur til friðhelgi einkalífs skal ætíð vera heilagur og má aldrei skerða.
Mál- og skoðanafrelsi skal algjört. Óvinsælar raddir þurfa að heyrast og vera ræddar í samfélaginu.
Mótmæli og andóf er verkfæri borgaranna til að sýna vanþóknun sína, ef aðrar lýðræðisaðferðir duga ekki til. Manntjón skal aldrei vera markmið, en borgaraleg óhlýðni sannarlega viðurkennd sem verkfæri í lýðræðisríki.[i]
Allir skulu jafnir fyrir lögum. Engum einstaklingi, þjóðfélagshópum eða skoðunum má mismuna í löggjöf. Jafnrétti verður aldrei komið á með mismunum, hvort kynið sem á í hlut. Ekkert er til sem heitir jákvæð mismunum, frekar en réttlætanlegt ofbeldi.
Sjúklingum má ekki mismuna á neinn hátt. Ákvörðunarvald sjúklings yfir líkama sínum og velferð skal ávallt virða. Aldrei má skilda sjúkling til lyfjagjafar eða bólusetningar, gegn hans vilja.
Trúmál og trúarbrögð
Trúarbrögð og stjórnmál fara ekki saman. Rétt eins og klerkastéttin í Íran og talíbanar í Afghanistan og Pakistan eru gagnrýndir fyrir að vilja stjórna samfélaginu með Kóraninn að leiðarljósi, getur það varla skilað betri árangri að setja önnur trúarbrögð í stað Íslam sem grunn að stjórnarfari.
Öll trúarbrögð eiga að sitja við sama borð. Ekkert trúfélag á að hafa ríkari rétt til iðkunar en önnur, né hafa slíkt tengsl við Stjórnvaldið, að á önnur trúfélög sé hallað á nokkur hátt.
Allir skulu eiga rétt til trúariðkunar. Öll trúfélög skulu hafa sama rétt til að byggja sitt húsnæði til trúariðkunar; sveitafélög skulu afgreiða beiðnir um slíkt á sanngjörnum tíma og með nægri kynningu. Á meðan Ríkiskirkja er í landinu á hún að sjá um húsnæði fyrir þau trúfélög sem ekkert húsnæði hafa; kirkja rekin af þjóðinni á að þjóna allri þjóðinni, líka félagsmönnum annarra trúfélaga.
Trúfélög skulu ekki hafa ríkari rétt til árása á samfélagshópa en aðrir í samfélaginu. Né skal eitt trúfélag njóta verndar Stjórnvalda á nokkurn hátt, með sérstökum lagasetningum, framar öðrum trúfélögum.
Lýðræðið
Stefnt skal að beinu lýðræði án milligöngu kjörinna fulltrúa. Ef mankynssagan hefur kennt okkur eitthvað, þá er það að stjórnmálamönnum er lítið treystandi. Alveg sama hvort við skoðum sögu Grikkja, Rómverja, Bandaríkja Norður-Ameríku eða okkar unga lýðræði hérna, þá er ekki hægt að segja annað en sama spillingin er frá upphafi fulltrúalýðræðis til dagsins í dag. Losa þarf kverkatak atvinnustjórnmálamanna um lýðræðið og leggja niður fulltrúalýðræðið í þeirri mynd sem það þekkist í dag. Eignarhald fyrirtækja á stjórnmálaflokkum, óhóflegir fjárstyrkir og bein tengsl peningamanna við stjórnmálamenn hafa grafið undan raunverulegu lýðræði, sem má sjá skýrt í þeim aðgerðum Alþingis að lækka álögur á fyrirtæki á meðan ekki er tekið á raunverulegum málefnum eins og fátækt og réttindum öryrkja og aldraðra.
Stjórnarskráin eru reglur þjóðarinnar fyrir kjörna fulltrúa að fara eftir. Stjórnarskrá er ekki einkamál Alþingis, né heldur þess að hafa afskipti af. Stjórnarskrárbreytingar skal undir öllum kringumstæðum leggja fyrir þjóðina, eftir umfjöllun Stjórnlagaþings, þar sem þingmenn hafa ekki sæti. Engin lög eru æðri Stjórnarskrá.[ii]
Örva þarf lýðræðisvitund þjóðarinnar. Kenna þarf um tilgang lýðræðis frá upphafi skólagöngu, kenna mikilvægi þátttöku einstaklingsins í ákvörðunarferli um þeirra eigið líf. Lýðræðið tekur tíma, kostar fórnir og þátttöku sem flestra í samfélaginu svo megi byggja upp betra og réttlátara samfélag en hingað til hefur tekist með fulltrúalýðræði. Vekja þarf fólk til umhugsunar um mikilvægi þátttökunnar í umræðum og almennum skoðanaskiptum sem síðar leiða til bættari löggjafar og betra samfélags.
Ekki má skerða rétt neins til þátttöku í lýðræðinu. Ekki má skerða rétt fólks til að taka þátt í lýðræðislegum umræðum, kosningum eða ákvörðunum á neinn hátt, hvorki með lagasetningum eða öðrum stjórnvaldsaðgerðum. Bein eða óbein ritskoðun Ríkisvalds eða lögaðila skal ætíð vera óheimil.
Dómstólar skulu algjörlega óháðir framkvæmdarvaldinu. Núverandi aðferð við ráðningar dómara vegur að réttarríkinu og grefur undan trúverðugleika dómsstólanna, sem eiga að vera yfir alla gagnrýni hafnir í verkum sínum. Dómarar eiga að vera ráðnir af fólkinu sjálfu, eða Alþingi í heild fyrir þeirra hönd.
Ráðning í opinberar ábyrgðarstöður skulu fara fyrir þjóðina í heild eða íbúa einstakra sveitafélaga. Ráðning saksóknara, lögreglu- og slökkviliðsstjóra, landlæknis og umboðsmanna (Alþingis, barna, sjúklinga, neytenda osfv.) skulu fara fram í almennum kosningum, hvort sem það er á landsvísu eða í hverju sveitafélagi fyrir sig. Þjónar fólksins eiga að vera kjörnir af fólkinu, ekki fá sína vinnu eftir klíkuskap og flokksskírteini. Slíkt er í andstöðu við raunverulegt lýðræði. Ættu helst ráðuneytisstjórar og aðrir æviráðnir embættismenn einnig að fá slíka ráðningu.
Lögreglan
Lögreglan þjónar lýðræðinu. Þjónar lýðræðisins sjá um að halda uppi lögum og reglu í samfélaginu, sjá um rannsóknir á brotum sem framin eru og koma sakamönnum fyrir rétt.
Ekkert lögbrot er án brotaþola. Skal forgangsraða verkefnum lögreglu eftir mikilvægi brota, miðað við þann skaða sem brotaþoli þarf að bera. Andlegt og líkamlegt ofbeldi skal fá sérstakan forgang hjá lögreglu. Útrýma skal fíkniefnabrotum með lagabreytingum.
Stofna þarf embætti umboðsmanns brotaþola. Þetta embætti skal hafa eftirlit með verkferlum lögreglu, taka við kvörtunum um hennar vinnubrögð ásamt því að hafa rannsóknarvald óháð Ríkissaksóknara, Alþingi eða ráðherra. Skulu sett skýr lög um verksvið og vinnuferli umboðsmannsins, sem skal vinna fyrir opnum tjöldum.
Lögregla skal aldrei bera á sér drápstól. Mannslíf er dýrmætt og því miður hafa einstaklingar látist eftir samskipti við lögreglu, jafnvel þegar engin vopn voru notuð. Hversu margir lögregluþjónar hafa látist í slíkum viðureignum? Er réttlætanlegt að vopna lögreglu, þegar hún hvort eð er getur drepið með berum höndum? Ofbeldi kallar á ofbeldi – sá vægir sem vitið hefur meira. Ef breska lögreglan kærir sig ekki um vopn, því þarf okkar litla samfélag vopnaða lögreglu?
Fangelsi eiga að vera til betrunar. Refsivist skilar engu nema reiðum einstaklingum út í samfélagið, frekar en að reyna að byggja þá upp eru þeir rifnir niður og skilað verr út en þegar þeir fóru inn í fanglesið. Samfélagsleg ábyrgð okkar allra er að hugsa vel um þá sem við dæmum til fangavistar; það segir mikið um samfélagið hvernig það kemur fram við þessa einstaklinga. Kúgun, andleg eða líkamleg, ætti ekki að lýðast innan veggja fangelsa okkar samfélags.
Fækkun fanga er merki um árangur. Síðustu ár hefur föngum fjölgað, en megnið af þeim eru innan veggja fangelsa vegna fíknar sinnar eða brotum tengdum henni. Hægt væri að leysa fangelsismál landsins með breyttum áherslum í vímuefnamálum; færa málaflokkinn frá lögreglu til heilbrigðisstarfsfólks, sem er grundvöllur fyrir því að fá hér betra og réttlátara samfélag.
Vímuefnamál
Einstaklingar eiga að hafa fullkominn rétt að neyta hvaða vímuefna sem þeir vilja. Ríkisvaldið á ekki að hafa rétt á að lögsækja fólk fyrir það eitt að vilja skemmta sér. Rétt eins og að áfengisbannið gekk ekki upp fyrir 80 árum síðan mun þetta fíkniefnabann renna sitt skeið á enda, spurningin er bara hversu mikið það mun skaða samfélagið áður en fávísir stjórnmálamenn ranka við sér og sjá að skaðinn er meiri vegna bannsins en án þess. Réttindi fólks höfð að engu; lögregla veitir sér heimildir umfram lög til að eltast við einstaklinga sem gera engum öðrum skaða en sjálfum sér. Ekki eltist hún við kynlífsfíkla, spilafíkla eða matarfíkla, sem jafnvel skaða sjálfan sig og aðra mun meira; fíkn er ekki glæpur og á ekki að vera meðhöndluð af lögreglu. Neysla vímuefna kemur engum við nema þeim er neyta þeirra.
Aukið fé til forvarna skilar margföldum árangri. Með því litla fjármagni sem sett hefur verið í forvarnir undanfarna áratugi er ótrúlegt að sjá samt þann árangur sem það hefur skilað. Tuttuguföld sú fjárhæð fer til lögreglu og fangelsismála, sem er vitlaus endi til að taka á vandanum. Þessu þarf að snúa við hið fyrsta og byrja á því að breyta fíkniefnalöggjöf þessa lands og áherslum í vímuefnamálum sem engum árangri hefur skilað, ef skilja má ársskýrslur lögreglunnar frá 1982 til 2006. Aldrei meira magn af fíkniefnum í umferð – aldrei meira fé veitt til lögreglu. Því meira fé sem sett er til lögreglu, því stærri verður vandinn. Þörf er á nýjum áherslum hið snarasta.
Auka þarf fjölbreytni meðferðarúrræða. Of þröngt sjónarmið í mikilvægum málum eins og vímuefnamál eru skaða meira samfélagið en að hjálpa því. Þótt svo, skv. tölum SÁÁ, nærri 10% karlmanna hafi farið í áfengismeðferð, er ekki þar með sagt að 10% karlmanna séu alkahólistar eða vímuefnafíklar.
Unglinga á ekki að senda í meðferðir – afeitranir. Slíkt getur skaðað meira einstaklinginn og það varanlega ef ekki er staðið rétt að slíkri meðferð. Í flestum tilfellum, þar sem ungir einstaklinga misnota vímuefni, er um að ræða undirliggjandi vanda sem hægt er að leysa á annan hátt en með stífri vímuefnameðferð, sem jafnvel kennir þeim að ekkert bíði nema “geðveiki eða dauði” ef þau fara aftur að neyta vímuefna. Slíkur hræðsluáróður hefur skaðað meira en hjálpað í mörgum tilfellum og er stórhættulegur.
Tilvísanir:
Nýjar athugasemdir